âli imrân/92 üzerine

10 Ağustos 2014

qaf-by-the-majestic-quran-faraz-khan

allah islam binasını sağlam sütunlar üzerine inşa etmiştir. bu sütunların her birinin sayısız hikmeti vardır. yüzyıllardır her alim ile birer birer bunlara nail olmaktayız. “islam’ın farzları” olarak bilinen bu sütunlardan biri de zekat vermektir. 32 farzdan, en önemli emirlerden biri de, malından ihtiyaç sahiplerine vermektir. böylece muazzam bir ihtiyaç döngüsü, kardeşlik çemberi oluşur; ezilen, aç kalan olmaz. islam bunu garanti altına almıştır. her farzın(sütunun) süsleri, hikmetleri, usulleri kur’an’da veya peygamberlerimizin hayatında olmakla birlikte, hayatın bazı anlarında da gizlenmiş olabilir. ben bunlardan, keşfedilmesi gereken şeylerden birinin âli imrân suresinin 92. ayeti olduğunu düşünüyorum, ki şu şekildedir;

“sevdiğiniz şeylerden (allah yolunda) harcamadıkça gerçek iyiliğe asla erişemezsiniz. her ne harcarsanız allah onu hakkıyla bilendir.”

allah kötü, sevmediğimiz malları zekat olarak verip bir sınıf ayrımı, aşağılama fırsatı oluşturamamız, fakirin zenginden hiçbir farkı olmadığını, 10,000 liralık saatin zenginin bileğinde de fakirin bileğinde de aynı olduğunu, bileğin de saatin de değişmediğini göstermek için “sevdiğimiz şeylerden” paylaşmamızı tembihlemiştir. böylece zenginin gözünde malın değeri haddini aşmayacak, zenginin ve fakirin gözünde madde metalaşamayacaktır. fakir ise zenginin yanında olduğunu, sahipsiz olmadığını bilecek, allah’a daha çok şükredecektir. bu değinmek istediğim birinci noktaydı: sevdiğimiz şeylerden vermek.

ikincisi ise “iyiliğe erişmek”. kur’an muazzam derecede sanatsal, edebi ve ebedi dile sahip bir kitaptır, ki bunu iki kelimeyle bile anlatabilir. dilim döndüğünce, beynim yettiğince anlatmaya çalışacağım. iyilik kavramı da din, saygı, aşk kavramları gibi kavram yozlaşmasına maruz kalmış, güncel mânâda hikmetini yitirmiştir. allah bu ayette bunu engellemek için bize bir yol gösteriyor. işin ciddiyetini göstermek için ise birbirinden ciddi iki kelimeyi kullanıyor: iyiliğe erişmek. bana göre işin hikmeti erişmek kelimesinde gizli. şimdi biraz bu kelimeyi irdeleyeceğim.

bir şeyi görmek/duyumsamak ile erişmek/bilmek farklı şeylerdir. bir elmayı masada görmek ile ona erişmek gibi. erişmek için masaya gidip elmayı yiyerek tadına bakmak gerekir. böylece bilgiye hakim olunur. zira test edilemeyen, kanıtlanamayan ve şaşma ihtimali olan şey bilgi değildir. iyilik diye bir şeyin olduğunu ve nelerin iyilik olduğunu aşağı yukarı herkes duymuş, belleğine atmıştır. fakat erişmek, doğrudan iyiliğin içine girmek, iyilikle hemhal olmak, hatta iyilik olmak demektir. içimizdeki allah nuruna yaklaşmaktır üzerinde durdukça. şimdi tekrar bakalım: sevdiğiniz şeylerden (allah yolunda) harcamadıkça, gerçek iyiliğe erişemezsiniz.” yani içimizdekine, allah’ın içimize üflediği ruha ulaşmak ve onunla yokluğu vücuda getirmek için sevdiğimiz şeyleri paylaşmamız ve bunu isteyerek, severek, ihtiyaç olan noktalarda yapmamız gerekir. 

allah böylece tek bir cümle ile dünyanın, dünyadaki her şeyin geleceğini garanti altına alır. çünkü bir vakfa, okula, hastahaneye ihtiyaç duyduğumuzda veya bir fakir, evladının ihtiyaçlarını karşılayamadığında bir müslüman onun yardımına koşacaktır. nasıl ki nehrin yatağı kir tutmaz, öyle bir nur ile hayrın ulaştığı yerlerde de pislik bulunamayacaktır. ve dünya bir cennet bahçesinin huzuru yolunda olacaktır. 

ayrıntılardan biri de şudur ki, “len tenâlû“(erişemezsiniz) diyerek bir sınır çizmiştir allah. allah “yapmayın” dediyse de insan yapılmaması gereken şeyleri yapabilir. fakat allah “yapamazsın” derse iş biter. artık onu yaptırabilecek kimse yoktur. ayette bu durum mevcuttur. allah sevdiğimiz şeylerden allah yolunda harcamazsak iyiliğe erişemeyeceğimizi söylüyor. erişenlerden olmak dileğiyle.

sürç-i lisan ettiysek affola.

ferşat ö.

Reklamlar

Bir Yanıt to “âli imrân/92 üzerine”

  1. Sena Çınar said

    tebrik ediyorum. ”zekat” üzerine yazılan çok iyi bir yazı olmuş. görmek ve erişmek ayrımını vurgulamanızın isabetli, önemli ve hassas bir durum olduğunu düşünüyorum. özellikle de anlaşılır ve akıcı bir dil kullanmanız beni memnun etti. devamını bekliyorum. takipte olacağım 🙂

eleştir

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: